تاریخ انتشار:92/9/3 - 10:05
شماره مطلب:139293

اعتدال

درمورد اعتدال وابعاد آن از منظر قرآن واسلام
اعتدال، یعنى میانه روى و حدفاصل بین افراط و تفریط، كه چنین كارى از نظر اسلام در همه چیز، محبوب و مطلوب است. قرآن مسلمانان را به خاطر پیروى از اسلام، به عنوان « امت وسط » یعنى امت معتدل خوانده و مى فرماید: « وَكذلكَ جَعلناکُم اَمةٌ وَسَطاً؛ این گونه شما را امت میانه قرار دادیم» ( بقره /143)..
در مورد ابعادی که اشاره کردید نمونه هایی را عرض می کنم:
اعتدال دربعد اقتصادی: یکی ازموارد اعتدال در اقتصاد اعتدال در مصرف است، که راه ميانه اي است كه اسراف، تبذير، بخل و امساك را نفي مي كند و اسلام از آن حمايت كرده است. استفاده از روزي خدا و به مصرف رساندن مال پاكيزه و حلال، حق طبيعي همه افراد است. اما قرآن مجيد براي آن حدي قايل شده و مي فرمايد:
«كلوا من طيبات ما رزقناكم ولاتطغوا فيه» از آنچه روزي شما از پاكيزه ها شده بخوريد و در آن طغيان نكنيد. (طه-81)
از نظر اسلام، هرگونه سخت گيري بي جا و در مضيقه و تنگنا قراردادن اعضاي خانواده مردود است. اگر كسي قدرت مالي دارد، بايد زندگي عايله خود را توسعه دهد و از تامين رفاه و آسايش خانواده خودداري نكند. پيامبر اعظم(ص) دراين زمينه مي فرمايد: «ليس منا من وسع عليه ثم قتر علي عياله. كسي كه وسعت مالي دارد و داراي تمكن است. ولي برخانواده خود سخت بگيرد از ما نيست. (مستدرك الوسايل، ج15، ص256)

اعتدال دربعد فرهنگی: به عنوان مثال یکی از مظاهر فرهنگ نوع لباس پوشیدن افراد هر چامعه ای است.اسلام در موردنوع لباس پوشیدن هم رعایت اعتدال را توصیه میکند.چنانچه در بيان ويژگي‌هاي شيعيان از زبان امير مؤمنان به اين جمله رسيديم: « مَنْطِقُهُمُ الصَّوَابُ وَ مَلْبَسُهُمُ الِاقْتِصَادُ »؛ سخن گفتنشان صواب و مطابق با واقع است و خطا در آن نيست و نيز، پوشاکشان ميانه‌روي است. ميانه‌روي در لباس، يعني اين‌که از لحاظ ارزش، لباس معتدلي بپوشد.

اعتدال در بعد اجتماعی: به عنوان نمونه رفتار وگفتارانسان که در اجتماع نمود زیادی دارد ، در اسلام ودر قرآن به اعتدال در رفتار وگفتار توصیه شده است.
شخص معتدل ازنظرگفتاري كسي است كه در سخن گفتن نجوا و زمزمه نداشته باشد به گونه اي كه مخاطب نشنود و يا به گونه اي بلند سخن نگويد كه شبيه صداي خران شود كه گوشخراش است.
اعتدال در بعد عبادی:
از جمله مواردي كه قرآن در زندگي بر اعتدال و ميانه روي در آن تاكيد مي كند مسئله اعتدال در امور عبادي است. با آن كه براساس نگرش و بينش قرآني و تحليل آن، آفرينش انسان براي عبادت و پرستش خداوندي است و به صراحت بيان مي دارد: ما خلقت الجن و الانس الا ليعبدون؛ ما انسان و جنيان را جز براي پرستش خدا نيافريديم، با اين همه اعتدال و ميانه روي در اين حوزه نيز مورد تاكيد و تشويق قرار مي گيرد.
از نظر اميرمؤمنان علي(ع) انسان مي بايست زندگي خود را در طول روز به سه قسمت مساوي بخش كند، يك سوم را به عبادت، يك سوم را به كار و كوشش و يك سوم ديگر را به خواب و آرامش اختصاص دهد. اين گونه است كه زندگي معتدل و ميانه اي خواهد داشت.
اعتدال در بعد مدیریت: رعایت عدالت در نوع برخورد مدیر وحاکم در هر کجا با افراد زیر دست ؛ از توصیه های اسلام است .آیه (اعدلوا هو اقرب للتقوی ...) یکی از آیاتی است که همه را به عدالت در برخورد با دیگران دعوت میکند
مرکز ملی پاسخگویی به سوالات شرعی

افزودن نظر جدید

کد امنیتی
کد امنیتی برای جلوگیری از ارسال اسپم می باشد.
Image CAPTCHA
لطفا کاراکترهای تصویر را در کادر بالا وارد نمایید.

پیوندهای تصویری